0 
04 maart | 14:48
De Gelderse aanpak: slimmer sturen, sneller schakelen
Na Noordanus staan provincies voor de uitdagende vraag om de achterstanden in de herstructurering aan te pakken. Noordanus en het kabinet wijzen ons als provincies aan als systeemverantwoordelijke. Het aanjagen van deze versnelling moet dus passen bij deze nieuwe rol.
De vraag is dan ook: Hoe kunnen we als provincie gemeenten en anderen actiever ondersteunen bij het herstructureren en inrichten van bedrijventerreinen?
In de huidige situatie vragen we gemeenten een masterplan op te stellen en op basis daarvan verstrekken wij een subsidie. Maar is dat wel de beste manier?
Onderzoek in Gelderland toont aan dat er een slimmere aanpak nodig is waarbij we meer gebruik maken van de aanwezige bedrijvendynamiek. Wij kiezen ervoor om eerst een goede analyse te maken van het terrein vanuit belangen van bedrijven en gemeenten. Pas daarna kijken we hoe we als provincie dit het beste kunnen faciliteren .Geld is hierbij een middel maar zeker niet het enige en lang niet altijd het beste. Een benadering vanuit de gebruiker(s) levert een efficiëntere en duurzamer resultaat met hogere kwaliteit. Hoe we dit willen doen? Door slimmer te sturen en sneller te schakelen.
Stuur slimmer
Onze aanpak begint bij een goede analyse van kavels en het terrein. Hierbij is de grondwaarde kubus een handig instrument. Op veel bedrijventerreinen zit de ontwikkelkracht bij gevestigde bedrijven. De kunst is om daar op een goede manier van deze dynamiek gebruik van te maken.
Schoenmaker blijft bij je leest. De overheid is juist degene die de spelregels bepaalt door het opstellen van het bestemmingsplan en tegenwoordig, de structuurvisie. Ontwikkelkracht kunnen we zelf los maken door niet star vast te houden aan bestaande (ruimtelijke) regels maar ook daar enige souplesse te betrachten. Door deze regels te laten mee bewegen met de natuurlijke ontwikkeling van het terrein wordt ruimte gecreëerd voor marktgedreven oplossingen. Dit betekent niet dat we overal maar kantoren gaan bouwen. Dit houdt in dat er we op terreinen een logische – in termen van de grondwaardekubus- vervolgstap willen zetten in de waardecreatie van kavels. Hiermee verlengen we de levensduur van bedrijventerreinen.
Een goede rolverdeling en timing is hierbij essentieel. Trap als overheid niet in de val om eerst een plan maken en dan pas met de direct betrokkenen te gaan praten. Uit ons onderzoek blijkt dat daardoor kansen worden gemist. Door het opstellen en presenteren van een masterplan maken we ons als overheid niet alleen direct probleemeigenaar maar leggen bovendien ook al onze kaarten op tafel. We hoeven hier niet uit te leggen hoe schadelijk dat is voor de onderhandelingspositie.
Zwaaien met een zak geld in de vorm van een herstructureringsbijdrage is een valse start en maakt ondernemers lui. Dat is nu juist wat we niet willen.
Sneller schakelen
Herstructurering op bedrijventerreinen is een moeilijk proces waarbij veel komt kijken. In onze praktijk zien we dat dit proces nog niet in al zijn finesses door de overheid goed wordt beheerst. Dit is vooral het geval bij kleine en middelgrote gemeenten. Plannen blijven veel te lang liggen of komen maar niet hoger op de politieke agenda. Daarom investeren we ook vooral in het verder ontwikkelen van deze proceskennis. Daarbij hoort ook nadrukkelijk het besef van de waarde van vastgoedkennis. Dit doen we door rond de ontwikkelingsmaatschappij Oost NV een aanjaagteam (A-Team) in het veld te sturen met kennis en kunde van herstructurering. We sluiten met de gemeente een contract en stellen alles in het werk om het proces vlot te trekken. Zeker in tijden van recessie een mes dat aan meerdere kanten snijdt. We fixeren ons niet meer op plannen en subsidiepotjes, maar op belangen en marktdynamiek.
Koppeling oud en nieuw
Herstructurering en nieuw aanleg zijn twee kanten van dezelfde medaille. De provincie heeft hier ook met huidige WRO een belangrijke taak. In Gelderland brengen we deze mogelijkheden nu in praktijk: In Hattemerbroek werken drie gemeenten samen aan een intergemeentelij bedrijventerrein en betalen met de opbrengsten de herstructurering van bedrijfslokaties in de kernen.
In de Achterhoek werken vier gemeenten samen bij de ontwikkeling van twee nieuwe terreinen en betalen hiermee de herstructurering van verouderde terreinen in diezelfde gemeenten. Zonder provinciale interventie was dit waarschijnlijk niet. Juist in dit spel kan de provincie haar rol als systeemverantwoordelijke waar maken. Maar die kans moet je wel willen pakken.
Team economie/bedrijventerreinen
